Temel hak ve hürriyetlerin ahlâkî ve hukukî gücü günümüz toplumlarında, gözlenebilen önemli bir gerçekliktir. Bu değerler, günümüzde, insanlık onurunu koruma hususunda bütün kültürlerde ortak talepler olarak görülür. 

İslâm’ın ortaya koyduğu ve insanlara hasrettiği bu hak ve hürriyetler yıllardır kullanılırken, günümüz dünyasının milletlerarası yazılı belgelerle de korumaya çalıştığı hürriyetler konusundaki karnesinin durumu çok iç açıcı olmasa gerektir.

 

İÇİNDEKİLER

 

KISALTMALAR

İKİNCİ BASKIYA ÖN SÖZ

ÖN SÖZ

 

GİRİŞ

TEMEL KAVRAMLAR

1. İnsan

2. Hak

3. Hürriyet

a. Hürriyet Kelimesinin Kaynağı

b. Kavram Olarak Hürriyet

c. Hürriyetin Temel Unsurları

 

BİRİNCİ BÖLÜM

HÜRRİYETİN TARİHÎ GELİŞİMİ

A. BATI DÜNYASINDA HÜRRİYET

1. İlk Çağ Düşünürlerinde Hürriyet

a. Sokrates ve Hürriyet

b. Eflâtun ve Hürriyet

c. Aristo ve Hürriyet

2. Orta Çağ Düşünürü Aguinolu Thomas ve Hürriyet

3. Yeni Çağ Düşünürlerinde Hürriyet

a. Nicolo Machiavelli ve Hürriyet

b. Jean Bodin ve Hürriyet

c. Thomas Hobbes ve Hürriyet

d. John Locke ve Hürriyet

e. Montesquieu ve Hürriyet

f. Jean Jacques Rousseau ve Hürriyet

4. Yakınçağ ve Çağımız Düşünürlerinde Hürriyet

a. Edmund Burke ve Hürriyet

b. Alexis de Tocqueville ve Hürriyet

c. John Stuart Mill ve Hürriyet

B. DOĞU DÜNYASINDA HÜRRİYET

1. Arap Yarımadası’nda (İslam’dan Önce) Hürriyet

2. Uzak Doğu Düşüncesinde Hürriyet

a. Konfüçyanizm ve Hürriyet

b. Hinduizm ve Hürriyet

c. Budizm ve Hürriyet

 

İKİNCİ BÖLÜM

İSLAM’DA HÜRRİYET KAVRAMI

A. HÜRRİYET KAVRAMININ FELSEFESİ

1. Ahlâkî-Psikolojik Hürriyet

2. Hukûkî Hürriyet

a. Hürriyet ve Sorumluluk

b. Hürriyetin Sınırı

c. Hürriyet, Hoşgörü ve Taassup İlişkisi

d. Eşitlik

da. Eşitliğin Temelleri

e. Adaletli Olmak

f. Hürriyetin Kaynakları

fa. Kur’an

fb. Sünnet

B. HÜRRİYETLER

1. Yaşama Hürriyeti

a. Yaşama Hürriyetinin Kaynakları

b. Özel Hayatın Gizliliği

ba. Gizli Olanların Araştırılmasının Yasak Oluşu

bb. Gıybetin yasak oluşu

2. Mülk Edinme Hürriyeti

a. Mülk Edinme Hürriyetinin Temelleri

b. Mülk Edinme Hürriyetinin Güvenliği

c. Mülk Edinme Hürriyetinin Sınırlandırılması

3. Seyahat Hürriyeti

a. Seyahat Hürriyetinin Kaynakları

b. Seyahat Hürriyetinin Sınırlandırılması

4. Manevî Hürriyetler

a. Din ve Vicdan Hürriyeti

aa. Din ve Vicdan Hürriyetinin Temelleri

b. Düşünce ve İfade Hürriyeti

ba. Düşünce ve İfade Hürriyetinin Gerekliliği

bb. Siyasî Düşünce Hürriyeti (Muhalefet)

bc. Düşünce ve İfade Hürriyetinin Kaynakları

bca. İyiliği Emretme ve Kötülüğe Engel Olma

bcb. Nasihat

bcc. Şûrâ

bcd. İctihad

bce. Eleştiri

bd. Düşünce ve İfade Hürriyetinin Sınırları

bda. İfade Hürriyetinin Ahlâkî Sınırlamaları

bdb. İfade Hürriyetinin Hukuki Sınırlar

 

ÜÇÜNCÜ BÖLÜM

MİLLETLERARASI BELGELERDE HÜRRİYET

A. MİLLETLERARASI BELGELERİN ÖZELLİKLERİ

B. AVRUPA İNSAN HAKLARI SÖZLEŞMESİ

1. Sözleşmeyle Korunan Temel Hak ve Hürriyetler

a. Yaşama Hürriyeti

b. Mülk Edinme Hürriyeti

c. Seyahat ve Yerleşme Hürriyeti

d. Din ve Vicdan Hürriyeti

e. Düşünceyi İfade Hürriyeti

f. Eşitlik

g. Adalet

C. BİRLEŞMİŞ MİLLETLER İNSAN HAKLARI EVRENSEL BİLDİRİSİ VE HÜRRİYET

1. İnsan Hakları Evrensel Bildirisi ve Ortaya Koyduğu Hak ve Hürriyetler

a. Kişilik Hakları ve Siyasî Hürriyetler

b. Sosyal, Ekonomik ve Kültürel Hak ve Hürriyetler

c. Temel Hak ve Hürriyetlerin Sınırları

2. Birleşmiş Milletler’de Temel Hak ve Hürriyetler Alanında Kabul Edilen Diğer Belgeler

D. BATILI ÜLKELERDE HÜRRİYET

1. İngiltere’de Hak ve Hürriyet Belgeleri

2. Amerikan Hak ve Hürriyet Bildirileri

3. Fransa’da Hak ve Hürriyet Bildirileri

 

DÖRDÜNCÜ BÖLÜM

HÜRRİYET TELAKKİLERİNİN KARŞILAŞTIRILMASI

A. HÜRRİYETLER

1. Yaşama Hürriyeti

2. Mülk Edinme Hürriyeti

3. Seyahat Hürriyeti

4. Manevi Hürriyetler

a. Din ve Vicdan Hürriyeti

b. Düşünce ve İfade Hürriyeti

5. Eşitlik

6. Adaletli Olmak

 

SONUÇ                                                                                           

KAYNAKÇA

DİZİN